Afsluiters in koelwatersystemen
Koelwatersystemen kennen een eigen familie van problemen. Het medium — rivier- of zeewater — is corrosief en erosief. Daar komen grote leidingdiameters, be- en ontluchting en drukstoten na een pomp- of turbinestop bij. De afsluiters moeten daar jarenlang tegen kunnen: corrosie- en erosiebestendig en goed te onderhouden.
Corrosie en erosie
Zee- en rivierwater is een zware omgeving: het is corrosief en erosief. Een hard-rubber bekleding beschermt het onderliggende metaal tegen corrosie en erosieve belasting, afgestemd op medium en bedrijfscondities; voor de zwaarste condities zijn de kleppen leverbaar in exotische materialen, tot geheel super duplex en Inconel aan toe.
Isoleren en regelen: vlinderkleppen in koelwater
Als werk- en regelkleppen in het koelwatercircuit komen vlinderkleppen voor, eventueel hard-rubber bekleed. Zo blijven isoleren en regelen betrouwbaar in een medium dat onderdelen anders snel aantast.
Terugstroom voorkomen: slanted seat terugslagkleppen
Na een pomp- of turbinestop mag het koelwater niet terugstromen. Daarvoor worden slanted seat terugslagkleppen ingezet, eventueel hard-rubber bekleed. De schuine zitting laat de klepschijf snel en rustig tegen de zitting sluiten vóór zich een noemenswaardige retourstroom ontwikkelt, wat drukstoten beperkt. De dynamiek van dat sluiten vóór de stroomomkeer is in principe dezelfde als bij persleidingen; die staat uitgewerkt in de waterslag-notitie. Hetzelfde werkingsprincipe, maar een ander ontwerpprincipe: bij brak- en zeewater is de hoofdas in de stroming geen bezwaar, terwijl dat bij influent water (rioolwater) wél een probleem geeft door vervuiling — zoals hardnekkige vezels van toiletdoekjes — waardoor de hoofdas daar juist buiten de stroming wordt gepositioneerd.
Be- en ontluchting van de koelwaterleidingen
Lucht in de koelwaterleiding kost capaciteit en vergroot het drukstootrisico; onderdruk na een pompstop bedreigt de leiding. EURAD kiest hiervoor bij voorkeur twee gescheiden afsluiters: ontluchters die onder bedrijfsdruk lucht afvoeren, en beluchters die lucht toelaten bij dreigende onderdruk — elk een eigen, daarop geoptimaliseerd ontwerp, en niet één klep die beide doet. Zo blijft de doorlaat op orde en wordt de leiding tegen te diepe onderdruk beschermd. Het mechaniek is hetzelfde als bij persleidingen; in koelwater komt de corrosie- en erosiebestendigheid er als eis bij.
Grootdiameter en onderhoud
Koelwaterkleppen zijn vaak fors van diameter en lastig bereikbaar — in kanalen, onder maaiveld of half ondergedompeld. Dat maakt montage en demontage duur, en het stilleggen van een koelwaterstreng is ongewenst zolang de installatie draait. Een betrouwbaar, corrosie- en erosiebestendig ontwerp dat lang meegaat en in bedrijf te isoleren is, betaalt zich daar dubbel terug.
Selectie per situatie
Watertype (zoet of zout), leidingdiameter, bedrijfsregime en onderhoudsbereikbaarheid bepalen samen de keuze — van bekleding en zittingsconcept tot be- en ontluchting. EURAD adviseert en levert op basis van de toepassing.
